Siyaset, özellikle ekonomik kriz dönemlerinde, gündem yönetimi üzerinden yürütülür.
Ülkede derinleşen ekonomik sorunların ve kısa vadede çözülemeyecek yapısal problemlerin konuşulmasını istemeyen iktidarlar, kamuoyunun dikkatini başka alanlara yönlendirmek için her fırsatı değerlendirir.
Büyük skandallar, uluslararası davalar ve çarpıcı dosyalar bu anlamda adeta can simidi işlevi görür.
Epstein olayı da bu çerçevede ele alınabilecek başlıklardan biridir. Ahlaki açıdan bakıldığında utanç verici, sistemin kirli yüzünü gösteren bir tablo vardır.
Güç, para ve nüfuz ilişkileri iç içe geçmiştir. Ancak asıl dikkat çekici olan, bu olayın hukuki boyutudur.
ABD’de kirli ilişkiler olabilir. Siyasi hesaplar yapılabilir. Başkan, liderliğini sürdürmek adına sınırları zorlayabilir. Fakat orada işleyen bir hukuk mekanizması vardır. Soruşturmalar açılır, belgeler kamuoyuna yansır, mahkemeler süreci işletir.
Kişinin makamı, serveti ya da siyasi konumu hukukun tamamen dışında kalmasını sağlamaz. Sistem, eksikleriyle birlikte yine de denge üretir.
Burada ise çoğu zaman tablo tersidir. Olayın kendisi değil, olayın nasıl kullanılacağı konuşulur. Hukuki süreçten ziyade siyasi kazanç hesaplanır.
Gündem değiştirilir, tartışma yönlendirilir, asıl mesele geri plana itilir. Ekonomi konuşulmasın diye başka başlıklar öne çıkarılır. Toplumun dikkat eşiği sürekli başka yöne çekilir.
ABD’de ara seçimlerde iktidarın el değiştirme ihtimali, yurttaş için bir kriz anlamına gelmez. Çünkü sistem kişilere bağlı değildir.
Süreklilik esastır.
Temiz siyaset bir ideal değil, bir gereklilik olarak görülür. Siyaset bir araç değil, kamusal düzenin temel unsurudur.
Elbette hiçbir ülke masum değildir. Kirlilik evrenseldir. Güç her yerde kendini korumak ister. Ancak belirleyici olan şudur: Hukuk gerçekten uygulanıyor mu? Kurumlar kişilere göre mi eğiliyor, yoksa kişiler kurumların sınırında mı duruyor?
Asıl fark burada ortaya çıkar.
Burada gündem işler.
Orada hukuk işler.
Ve bir ülkenin kaderini belirleyen şey tam da budur.
